Πώς Να Αντιμετωπίσεις Την Αναβλητικότητα

Σίγουρα έχουν υπάρξει φορές που ανέβαλες να κάνεις κάτι που “έπρεπε” ή ακόμα και ήθελες να κάνεις. Να κλείσεις εκείνο το ραντεβού στον οδοντίατρο, να γραφτείς στο γυμναστήριο ή να βγεις για καφέ με έναν φίλο. 

Η αναβλητικότητα είναι μια συνηθισμένη ανθρώπινη συμπεριφορά. 

Συνήθως, καθυστερούμε ή αποφεύγουμε να ξεκινήσουμε ή να ολοκληρώσουμε μια εργασία ακόμα και όταν είναι απαραίτητο, συχνά επιλέγοντας πιο ευχάριστες ή λιγότερο απαιτητικές δραστηριότητες.

Κι αυτό, δεν περιορίζεται μόνο στον εργασιακό ή ακαδημαϊκό τομέα, αλλά μπορεί να εκδηλωθεί ακόμα και σε καθημερινές ασχολίες ή δραστηριότητες που μας ευχαριστούν. 

(Όπως το να πάρεις τηλέφωνο εκείνη τη φίλη σου ή να πας στο μάθημα χορού της Τετάρτης.)

Αυτή η συμπεριφορά όμως πολλές φορές δυσκολεύει την καθημερινότητά μας, καθώς μπορεί να οδηγήσει σε χαμένες προθεσμίες, αυξημένο άγχος και αρνητικό αντίκτυπο στη συνολική παραγωγικότητά μας, ή ακόμα και αίσθημα ενοχών.

Ποιοι παράγοντες συμβάλλουν στην αναβλητικότητα;

Η αναβλητικότητα δεν αποτελεί χαρακτηριστικό της προσωπικότητάς μας, αυτό που λέμε “έτσι είμαι”. Συνήθως, είναι το σύμπτωμα ενός βαθύτερου αιτίου, είναι ο τρόπος του μυαλού να αντιμετωπίσει κάτι που φοβάται ή δεν ξέρει πώς να διαχειριστεί. 

Ποιοι είναι αυτοί οι παράγοντες που “δυσκολεύουν” το μυαλό και οδηγούν σε αναβλητικότητα;

Έλλειψη κινήτρων

Αν οι στόχοι σου δεν είναι ξεκάθαροι και σαφείς, δεν σου δίνουν ισχυρό κίνητρο για δράση. Και όταν δεν έχεις κίνητρο ή ενδιαφέρον για μια εργασία, είναι πολύ εύκολο να την αναβάλεις για “κάποια άλλη στιγμή”.

Φόβος αποτυχίας

Πολλές φορές φοβόμαστε ότι μπορεί να αποτύχουμε σε μια εργασία ή δραστηριότητα. Όταν συμβαίνει αυτό, το μυαλό μας βρίσκει άπειρες δικαιολογίες για να την καθυστερήσουμε ή να την αναβάλουμε, προκειμένου να αποφύγουμε πιθανή απογοήτευση.

Τελειομανία

Η επιθυμία μας για τελειότητα μπορεί να εμποδίσει την πρόοδό μας, καθώς συχνά είμαστε απρόθυμοι να ξεκινήσουμε μια εργασία εάν πιστεύουμε ότι δεν μπορούμε να πετύχουμε το “τέλειο” αποτέλεσμα.

Κακή διαχείριση χρόνου

Πόσες φορές έχεις πει “θα πάρει μόνο 10 λεπτά” και 2 ώρες αργότερα ακόμα δεν έχεις τελειώσει; Ο αναποτελεσματικός προγραμματισμός πολύ συχνά συμβάλλει στην αναβλητικότητα. Από την άλλη, η αναβλητικότητα οδηγεί σε κακή διαχείριση χρόνου, καθώς αναβάλουμε κάτι για “μετά”, με αποτέλεσμα να περνάει ο χρόνος και στο τέλος να μην το κάνουμε.

Δυσκολία εργασίας

Εάν μια εργασία φαίνεται πολύ δύσκολη, συχνά καθυστερούμε να την ξεκινήσουμε γιατί θέλουμε να αποφύγουμε τη δυσκολία.

Δυσκολία στη συγκέντρωση και την εκτελεστική λειτουργία

Όταν η σκέψη τρέχει σε πολλές κατευθύνσεις, συνήθως δεν μπορούμε να ολοκληρώσουμε τίποτα. Δεν ξέρουμε από πού να αρχίσουμε και δυσκολευόμαστε να πάρουμε την απόφαση, κάτι που συχνά οδηγεί σε αναβλητικότητα.

Πρακτικές συμβουλές για την αντιμετώπιση της αναβλητικότητας

Τώρα που ξέρεις τι μπορεί να ευθύνεται για την αναβλητικότητά σου, πάμε να δούμε τι μπορείς να κάνεις για να την αντιμετωπίσεις. 

Αναγνώρισε την αναβλητικότητα

Το πρώτο βήμα, πάντα, είναι να κατανοήσουμε τι μπορεί να κρύβεται πίσω από μία συγκεκριμένη συμπεριφορά. Ποια είναι τα αίτια της δικής σου αναβλητικότητας; Είναι σημαντικό να αναγνωρίσεις τις συνέπειές της, τόσο στην προσωπική όσο και στην επαγγελματική σου ζωή, καθώς αυτό θα σου δώσει μεγαλύτερο κίνητρο να θες να την αντιμετωπίσεις.

Όρισε συγκεκριμένους στόχους 

Καθόρισε συγκεκριμένους, μετρήσιμους, εφικτούς, ρεαλιστικούς στόχους. Όχι άπιαστους ή αόριστους στόχους, που είναι ασαφείς και δεν καταλαβαίνεις καλά καλά πώς να τους πετύχεις. Η σαφήνεια στα βήματα που χρειάζεται να ακολουθήσεις θα σε κάνει να αναλάβεις δράση πιο εύκολα.

Χρησιμοποίησε την τεχνική Pomodoro

Τι λέει αυτή η τεχνική; Να διαιρέσεις τον χρόνο σε μικρά διαστήματα εργασίας (συνήθως 25 λεπτά) ακολουθούμενα από μικρές περιόδους ανάπαυσης (5 λεπτά). Τα μικρά διαστήματα εργασίας βοηθούν στη συγκέντρωση και συνήθως αποτρέπουν την αναβλητικότητα.

Δημιούργησε λίστα εργασιών 

Κατάγραψε όλες τις εργασίες που πρέπει να ολοκληρώσεις. Στη συνέχεια, οργάνωσέ τες κατά προτεραιότητα και επίλεξε τις πιο σημαντικές. Δεν χρειάζεται να ολοκληρώσεις όλες τις εργασίες σε μία μέρα. Σκέψου ρεαλιστικά πόσες μπορείς να κάνεις κάθε μέρα και βάλε μόνο αυτές στο πρόγραμμά σου. Το να έχεις ένα συγκεκριμένο (ρεαλιστικό) πλάνο σε βοηθάει να κάνεις ό,τι είναι απαραίτητο και να μην σπαταλάς τον χρόνο σου αποφασίζοντας τι να κάνεις (και συνήθως καταλήγοντας να μην κάνεις τίποτα).

Απόφυγε την υπερβολική πληροφόρηση

Συχνά, η υπερβολική πληροφόρηση μπορεί να αποσπάσει την προσοχή μας. Όρισε συγκεκριμένο χρόνο που περνάς στο κινητό ή την τηλεόραση, και προσπάθησε να μην έχεις το κινητό δίπλα σου όταν κάνεις κάποια εργασία (γιατί το “2 λεπτά να δω κάτι” συνήθως καταλήγει σε μισή ώρα στο Instagram – και δεν θυμάσαι καν τι ήταν αυτό που ήθελες να δεις αρχικά).

Ανανέωσε τον ενθουσιασμό σου

Σκέψου τους λόγους πίσω από τους στόχους σου. Γιατί είναι σημαντικό να ολοκληρώσεις αυτήν την εργασία ή δραστηριότητα; Το να είσαι συνειδητοποιημένη/ο(ς) για το κίνητρό σου μπορεί να σε βοηθήσει να αντιμετωπίσεις την αναβλητικότητα.

Ζήτα υποστήριξη 

Μοιράσου τους στόχους και τις προθέσεις σου με φίλους, οικογένεια, συναδέλφους, ή κάποιον ειδικό. Η υποστήριξη από άλλους μπορεί να ενθαρρύνει και να διατηρήσει το κίνητρο.

Ακόμα και αν νομίζεις ότι δεν “πρόκειται να αλλάξεις ποτέ” και θεωρείς την αναβλητικότητα μέρος του χαρακτήρα σου, ακόμα και ένα μικρό βήμα την ημέρα – πχ. να ολοκληρώσεις μια εργασία που δεν παίρνει πολύ χρόνο, όπως τα να πλύνεις τα πιάτα τώρα αντί για μετά – θα σε βοηθήσει να χτίσεις εμπιστοσύνη στον εαυτό σου και να μειώσεις τις αντιστάσεις του μυαλού, αντιμετωπίζοντας έτσι, σιγά-σιγά, την αναβλητικότητα.